Drugi koncert w tym miesiącu w ramach II Katedralnego Koncertu Muzyki Organowej i Kameralnej odbył się w dniu 18 lipca br. w bielskiej katedrze.
Wystąpili : Paweł Seligman – organy oraz Wyższobramski Chór Kameralny pod dyrygenturą Piotra Sikory.
Koncert składał się z trzech części: organowej, chóralnej i na zakończenie organowej.
W pierwszej części organowej wystąpił Paweł Seligman, który wykonał następujące utwory:
David Johnson – Trumpet Tune
Zmarły amerykański kompozytor i organista. Trompet czyli głos organowy naśladujący trąbkę.
Johann Sebastian Bach – Preludium chorałowe nt. “Wachet auf, ruft uns die Stimme” BWV 645
Czyli “zbudźcie się, wzywa nas głos” – nawiązanie do biblijnej przypowieści o pannach mądrych i głupich, kiedy to jedne wyszły na spotkanie oblubieńca a drugie nie. Melodię chorału usłyszymy na głosie językowym – klarnecie.
Carl Philipp Emanuel Bach – Sonata F-dur, cz. I Allegro
Drugi z synów, a zarazem najsłynniejszy syn J. S. Bacha, klawesynista, organista. Wśród kompozycji utwory wokalno-instrumentalne. Przed nami sonata F-dur, mający 3 części – dziś część I tej sonaty – allegro.
W drugiej części wystąpił Wyższobrański Chór Kameralny pod dyrygenturą Piotra Sikory, który w swoim występie wykonał nast. utwory:
„Ach, potrzebuję Cię” – To znany chrześcijański hymn napisany w 1872 roku w Ameryce, w Polsce natomiast pieśń funkcjonuje w tradycji protestanckiej, a jej polski przekład pochodzi ze śpiewnika Harfa Syjońska, wydanego w 1906 roku. Pieśń wyraża potrzebę bliskości Boga w każdej chwili życia oraz prośbę o Jego prowadzenie. Pieśń śpiewana jest do dziś podczas nabożeństw, doczekała się również wielu opracowań muzycznych. Dziś usłyszymy ją w opracowaniu na chór z towarzyszeniem fortepianu współczesnej amerykańskiej kompozytorki muzyki chrześcijańskiej Sally DeFord.
“To Miłość” – to współczensa pieśń chóralna, do której muzykę skomponował młody polski kompozytor Jan Krutul do tekstu Hymnu Baranka z Księgi Apokalipsy.
To bardzo nastrojowa pieśń o wymiarze kontemplacyjnym. Utwór skupia się na uwielbieniu i doświadczeniu nieskończonej czułości Boga, utożsamianej z miłością.
„By mocniej kochać Cię” – Utwór skomponowany przez Marka Shepperda, to współczesna pieśń religijna, odwołująca się w wersji tekstowej do 19. wiecznego hymnu, napisanego przez Elizabeth Prentiss podczas osobistego doświadczenia ciężkiej choroby. Tekst to głęboka modlitwa chrześcijanina, która wyraża pragnienie bliskości Chrystusa. Kompozycja charakteryzuje się ciękawą partią fortepianu, w której usłyszeć można samodzielną melodię lewej ręki, realizującej w oryginale partię wiolonczeli. Modliwa „By mocniej kochać Cię” w przekładzie Piotra Sikory.
„Królu mój, królu chwały” –to popularna polska pieśń ewangelicka, napisana przez znanego muzykologa i kompozytora Karola Hławiczkę w 1915 roku. Autor napisał tę pieśń w trudnym okresie swojego życia, rok po tragicznej śmierci swojego ojca Andrzeja Hławiczki. Wyraża w niej uwielbienie dla Boga i pragnienie zupełnego poświęcenia swojego życia służbie Bogu. Pieśń doczekała się licznych tłumaczeń m.in. na język czeski, słowacki i niemiecki.Dziś usłyszymy tę pieśń w aranżacji Jana Taciny – polskiego muzykologa, etnografa i pedagoga, pochowanego na Nowym Cmentarzu Ewangelickim w Bielsku-Białej.
„Byłeś tam, gdy na krzyżu zmarł mój Pan?” – Pieśń ta, to słynny utwór z gatunku negro spirituals, powstałego w XIX wieku w Stanach Zjednoczonych, a więc rodzaj religijnej pieśni ludowej stworzonej przez afroamerykańskich niewolników, która charakteryzuje się głębokim ładunkiem emocjonalnym i odwołaniami do Biblii. Gatunek negro spirituals dał fundament pod późniejszy rozwój muzyki gospel. „Byłeś tam, gdy na krzyżu zmarł mój Pan?” ma więc formę intymnego, głębokiego pytania retorycznego i skłania do osobistej refleksji nad męką i zmartwychwstaniem Jezusa. W wykonaniu: Jarosław Krużołeka.
„Boże wielki, pełnyś chwał” –To tradycyjny hymn chrześcijański, śpiewany w kościele ewangelickim (pod tym tytułem) i katolickim (pod tytułem „Ciebie, Boże wielbimy”, lub wersja śpiewana na Śląsku Cieszyńskim – Ciebie, Boże, chwalimy). Wszystkie te tytuły to polskie opracowania niemieckiego hymnu „Grosser Gott, wir loben dich” autorstwa Ignaza Franza. Pieśń opiera się na tradycyjnej melodii, do której współczesny autriacki kompozytor Lorenz Maierhofer dodał uroczysty wstęp oraz partię solową sopranu, wykonały: Danuta Szarzec i Dorota Klus-Raczek
„Godzien jest Baranek” – to radosny chrześcijański hymn uwielbieniowy, skomponowany przez Peppera Choplina, popularnego amerykańskiego kompozytora muzyki chrześcijańskiej. Tekst pieśni zakorzeniony jest głęboko w biblijnej teologii, nawiązując do scen z Księgi Objawienia, czyli Apokalipsy, gdzie stworzenie oddaje cześć zasiadającemu na tronie Barankowi. Utwór ma charakter radosnego uwielbienia, które kończy szerokie i radosne amen.
Chórowi akompaniował na organach elektronicznych Paweł Seligman
Na zakończenie koncertu wystąpił Paweł Seligman, który wykonał następujące utwory:
Feliks Nowowiejski – Medytacja E-dur
Polski kompozytor późnoromantyczny, dyrygent, pedagog, organista-wirtuoz, organizator życia muzycznego, szambelan papieski. Twórca melodii Roty. Wśród jego twórczości wyróżnić należy 4 symfonie, oratorium Quo vadis, 9 symfonii organowych oraz liczne utwory wokalne i chóralne. Dziś w wykoaniu Pawła Seligmana usłyszymy Medytację E-dur na organy – to jeden z najbardziej znanych i uduchowionych lirycznych utworów Nowowiejskiego. Dzieło to urzeka śpiewną, kantylenową melodią stanowiąc doskonały przykład polskiej muzyki organowej z epoki późnego romantyzmu.
Niels Wilhelm Gade – Fantazja chorałowa na temat pieśni Lobe den Herren
Żyjący w XIX w. duński dyrygent, skrzypek, organista i pedagog muzyczny. Ale i kompozytor, który w swoim dorobku ma zarówno dzieła kameralne, orkiestrowe, kantaty czy muzykę organową i to właśnie Fantazja chorałowa Lobe den Herren będzie następnym utworem dzisiejszego koncertu. Lobe den Herren „Głoś imię Pana” (śpiewana pieśń w kościołach katolickich) „Pochwal mój ludu” (kościół ewangelicki).
Paweł Seligman – organista, pianista, kameralista i pedagog. W 1999 roku ukończył z wyróżnieniem Państwową Szkołę Muzyczną II st. im. Ignacego Jana Paderewskiego w Cieszynie w dwóch specjalnościach – w klasie fortepianu doc. Janusza Seligmana oraz w klasie organów ad. Bogumiły Dunikowskiej. Jest absolwentem Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach w klasie organów prof. Juliana Gembalskiego i ad. Zygmunta Antonika (2005).
Odbył szereg warsztatów, kursów mistrzowskich i lekcji otwartych z zakresu gry i improwizacji organowej oraz wykonawstwa muzyki dawnej. W latach 1995-2008 był organistą kościoła św. Jana Nepomucena w Brennej Leśnicy. Był również pomysłodawcą i koordynatorem społecznej akcji „Organy dla Brennej Leśnicy”. W ramach akcji zebrano fundusze, które pozwoliły tej niewielkiej parafii na zakup wysokiej klasy organów piszczałkowych. Od 2008 r. pełni funkcję organisty kościoła NMP Królowej Polski w Pogórzu k/Skoczowa (diecezja bielsko-żywiecka).
Jest nauczycielem w Państwowej Szkole Muzycznej I i II st. im. I. J. Paderewskiego w Cieszynie oraz w Państwowej Szkole Muzycznej I i II st. w Jastrzębiu-Zdroju, gdzie prowadzi klasy organów. Kierownik artystyczny festiwali „Wieczory Muzyczne w Leśnicy” oraz „Wieczory Muzyki Organowej i Kameralnej w Pogórzu”. Pomysłodawca i kierownik artystyczny Cieszyńskiego Maratonu Bachowskiego – imprezy organowej o zasięgu ogólnopolskim. Jest członkiem Diecezjalnej Komisji Muzyki Sakralnej diecezji bielsko-żywieckiej. Ma na swoim koncie już dziewięć wydanych płyt CD, w tym sześć z solową muzyką organową. Jako akompaniator współpracował m.in. z Akademickim Chórem Politechniki Śląskiej, Chórem „Echo” z Zebrzydowic. W 2016 roku został odznaczony srebrną odznaką honorową Polskiego Związku Chórów i Orkiestr za działalność na rzecz amatorskiego ruchu chóralnego. W 2019 roku odznaczony Srebrną Odznaką Honorową „Za zasługi dla województwa śląskiego”. Koncertuje jako solista i kameralista w kraju i zagranicą (Wielka Brytania, Norwegia, Austria, Francja, Niemcy, Słowacja, Republika Czeska).
Wyższobramski Chór Kameralny – działa przy cieszyńskiej parafii ewangelickiej obchodzi w 2016 roku jubileusz 10-lecia swojej działalności. Chór powstał w 2006 roku z inicjatywy grupy przyjaciół, którzy wcześniej od lat śpiewali w chórze młodzieżowym Hosanna. Obecnie tworzy go czternaście osób, dla których śpiew i muzyka są prawdziwą życiową pasją. Inicjatorem i dyrygentem zespołu jest Piotr Sikora. Na repertuar chóru, obejmujący ponad 200 utworów, składają się przede wszystkim pieśni sakralne a cappella polskich i zagranicznych twórców, jak również utwory ludowe, patriotyczne oraz muzyka popularna. Chór występuje głównie w cieszyńskim Kościele Jezusowym, uświetnia również uroczystości miejskie oraz liczne koncerty w całym kraju . W swojej krótkiej historii koncertował także w Czechach, Holandii, Niemczech oraz Wielkiej Brytanii. Od 2012 roku Wyższobramski Chór Kameralny aktywnie wspierał akcję ratowania organów w Kościele Jezusowym. Przy współpracy z organistą Pawłem Seligmanem wydał dwie płyty-cegiełki. W 2012 roku ukazała się płyta pod tytułem „Ratujmy Organy Kościoła Jezusowego”, a w 2013 roku kolejna płyta zatytułowana „CZAS RADOŚCI”, prezentująca wybór najpiękniejszych kolęd z repertuaru zespołu.
II Katedralny Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej odbywa się w bielskiej katedrze pw. św. Mikołaja w okresie wakacyjnym, którego celem jest popularyzacja muzyki organowej i kameralnej.
Koncert prowadził organista bielskiej katedry Maciej Leśniak.
teks i foto ms
